Ο καιρός αλλάζει, οι πλημμύρες γίνονται καθημερινότητα
Δεν είναι πια μια θεωρία. Δεν είναι μόνο η Θεσσαλία (2023), η Μάνδρα (2017), ή η Εύβοια (2020). Οι πλημμύρες πλήττουν την Ελλάδα ολοένα και πιο συχνά, πιο βίαια, και πιο απρόβλεπτα. Η κλιματική αλλαγή, η αστικοποίηση, η τσιμεντοποίηση, και η εγκατάλειψη αντιπλημμυρικών έργων έχουν μετατρέψει την απειλή σε πραγματικότητα.
Η ασφάλεια ζωής και περιουσίας δεν είναι πια δεδομένη. Σου δίνουμε έναν πρακτικό, βήμα-βήμα οδηγό για να προστατέψεις το σπίτι σου (και την οικογένειά σου) από τις πλημμύρες. Όχι πανικό – προετοιμασία.
Γνώρισε τον κίνδυνο – Είναι η περιοχή σου επικίνδυνη;
Πριν κάνεις οτιδήποτε, μάθε αν το ακίνητό σου βρίσκεται σε πλημμυρισμένη ζώνη. Μπορείς να το ελέγξεις:
-
Στους χάρτες της Γεωγραφικής Υπηρεσίας Στρατού (ΓΥΣ).
-
Στους χάρτες πλημμυρικού κινδύνου της Περιφέρειας.
-
Ρωτώντας παλιούς κατοίκους (τι έγινε το 1977, το 1994, το 2016).
-
Παρατηρώντας την κλίση: αν το σπίτι σου είναι σε ρέμα ή σε χαμηλό σημείο, κινδυνεύεις.
Μικρά έργα, μεγάλη διαφορά – Τι μπορείς να κάνεις στο σπίτι σου
Δεν χρειάζεται να μετακομίσεις. Υπάρχουν παρεμβάσεις που μειώνουν δραστικά τον κίνδυνο:
-
Ανύψωση ηλεκτρολογικού πίνακα και θερμοσίφωνα: Τοποθέτησέ τα ψηλότερα, μακριά από το επίπεδο πλημμύρας.
-
Αντιπλημμυρικές θύρες (flood barriers): Στην πόρτα, στο γκαράζ, στο υπόγειο. Κλείνουν ερμητικά και εμποδίζουν την είσοδο νερού.
-
Αντλίες νερού (submersible pumps): Εγκατέστησε αντλία στο υπόγειο ή το πιο χαμηλό σημείο, με αυτόματο διακόπτη. Αντλεί το νερό όταν ανέβει.
-
Στεγανοποίηση τοίχων θεμελίων: Επένδυσε σε υδατοαπωθητικά υλικά.
-
Αποφράξεις υδρορροών και φρεατίων: Οι περισσότερες πλημμύρες σε αστικές περιοχές οφείλονται σε βουλωμένες υδρορροές. Καθάρισέ τα τακτικά (τουλάχιστον 2 φορές το χρόνο).
Τα απαραίτητα εφόδια – Το “κιτ πλημμύρας” για κάθε σπίτι
Αποθήκευσε σε προσβάσιμο (και ψηλό) σημείο:
-
Φακούς και μπαταρίες (το ρεύμα θα κοπεί).
-
Φορητό ραδιόφωνο (μπαταρίας) για ενημέρωση από την Πολιτική Προστασία.
-
Πρώτες βοήθειες (γάντια, αντισηπτικά, φάρμακα).
-
Γάντια εργασίας και ανθεκτικά παπούτσια (για να απομακρύνεις μπάζα μετά).
-
Αδιάβροχες σακούλες για πολύτιμα έγγραφα (ταυτότητες, συμβόλαια, ασφαλιστήρια).
-
Εμφιαλωμένο νερό και μη ευπαθή τρόφιμα (για 3 ημέρες).
Όταν έρθει η πλημμύρα – Τι να κάνεις τις κρίσιμες ώρες
-
Μείνε ενημερωμένος: Άκου τις οδηγίες της Πολιτικής Προστασίας (112). Αν σου πουν να εκκενώσεις, εκκένωσε χωρίς δεύτερη σκέψη.
-
Απομάκρυνε οχήματα: Μετέφερε το αυτοκίνητο σε υπερυψωμένο σημείο (πάρκινγκ με πολλούς ορόφους, εκκλησία).
-
Απομάκρυνε πολύτιμα αντικείμενα: Έγγραφα, κοσμήματα, φωτογραφίες, φορητούς υπολογιστές – πήγαινέ τα πάνω, όσο πιο ψηλά γίνεται.
-
Κόψε το ρεύμα: Αν το νερό μπει στο σπίτι, κόβεις τον γενικό διακόπτη. Μη μπαίνεις σε νερό με ρεύμα – κίνδυνος ηλεκτροπληξίας.
-
Μην περπατάς σε νερό: Το νερό μπορεί να κρύβει ανοιχτά φρεάτια, σπασμένα τζάμια, ή ρεύμα.
-
Μην οδηγείς σε πλημμυρισμένο δρόμο: 30 εκ. νερό παρασύρουν αυτοκίνητο. 60 εκ. παρασύρουν φορτηγό.
Μετά την πλημμύρα – Τι να κάνεις για να γλιτώσεις ζημιές και ασθένειες
-
Μην ανοίγεις ηλεκτρικές συσκευές αν είναι βρεγμένες.
-
Αέρισε το σπίτι – άνοιξε παράθυρα, πόρτες, χρησιμοποίησε ανεμιστήρες.
-
Απομάκρυνε λάσπη και σκουπίδια. Χρησιμοποίησε γάντια, μάσκα, και αντισηπτικά.
-
Απολύμανε τοίχους, πατώματα, επιφάνειες με χλωρίνη (1 φλιτζάνι ανά 10 λίτρα νερό).
-
Πέτα ό,τι αλλοιώθηκε (στρώματα, έπιπλα, τρόφιμα, νερά).
-
Φωτογράφισε ζημιές για την ασφάλεια.
-
Πρόσεξε την υγεία σου: Ο τέτανος είναι κίνδυνος. Ελέγχσου αν τραυματίστηκες. Πιες μόνο εμφιαλωμένο νερό.
Η πρόληψη δεν είναι φόβος, είναι αγάπη
Η πλημμύρα δεν ξέρει αν είσαι πλούσιος ή φτωχός. Δεν ξέρει αν το σπίτι σου είναι καινούργιο ή παλιό. Είναι μια φυσική δύναμη – αλλά εσύ μπορείς να μειώσεις δραστικά τον κίνδυνο.
Η προετοιμασία είναι πράξη αγάπης: για την οικογένειά σου, για τους γείτονές σου, για τον εαυτό σου. Μην το αναβάλλεις. Μια ώρα δουλειάς και 200 ευρώ σε βασικό εξοπλισμό μπορεί να σώσουν όσα χρόνια έχτιζες.