Μην τα εγκαταλείπετε όταν κάνουν λάθη.
Μην τα εγκαταλείπετε όταν απομακρύνονται.
Μην τα εγκαταλείπετε όταν δεν σας ακούν, όταν αντιδρούν, όταν κλείνονται στον εαυτό τους, όταν επιλέγουν δρόμους που σας φοβίζουν και σας πληγώνουν.
Τα παιδιά, ακόμη κι όταν δείχνουν δυνατά, έχουν ανάγκη από μία καρδιά που να τα περιμένει. Από ένα σπίτι που να παραμένει ανοιχτό. Από μία αγκαλιά που να μην κλείνει. Από μία προσευχή που να μην σταματά.
Πολλές φορές οι γονείς απογοητεύονται, επειδή τα παιδιά τους δεν ακολουθούν όσα τους δίδαξαν. Αναρωτιούνται πού έκαναν λάθος, θυμώνουν, πιέζουν, φωνάζουν, ελέγχουν. Όμως η πίστη δεν επιβάλλεται και η αγάπη δεν εκβιάζεται. Η ψυχή του παιδιού χρειάζεται χρόνο, υπομονή, ελευθερία και κυρίως αληθινό παράδειγμα.
Δεν αρκεί να λέμε στα παιδιά μας να προσεύχονται. Πρέπει πρώτα να μας βλέπουν εμάς να προσευχόμαστε.
Να μας βλέπουν να στεκόμαστε μπροστά στην εικόνα του Χριστού με ταπείνωση. Να μας βλέπουν να κάνουμε τον σταυρό μας με πίστη και όχι από συνήθεια. Να μας ακούν να ευχαριστούμε τον Θεό και όχι μόνο να Τον θυμόμαστε στις δυσκολίες. Να μας βλέπουν να συγχωρούμε, να ζητούμε συγγνώμη, να μη μιλάμε άσχημα, να μην κατακρίνουμε, να μην κρατούμε κακία.
Γιατί τα παιδιά δεν μαθαίνουν τόσο από όσα τους λέμε, όσο από όσα βλέπουν να ζούμε.
Μπορεί να τους μιλάμε ώρες για την αγάπη, αλλά αν μας βλέπουν σκληρούς, δεν θα πιστέψουν τα λόγια μας. Μπορεί να τους διδάσκουμε τη συγχώρηση, αλλά αν στο σπίτι επικρατούν θυμός και μνησικακία, θα κρατήσουν αυτό που είδαν και όχι αυτό που άκουσαν. Μπορεί να τους λέμε να έχουν πίστη, αλλά αν εμείς απελπιζόμαστε με το παραμικρό, θα μάθουν τον φόβο και όχι την ελπίδα.
More Read
Η μεγαλύτερη κατήχηση γίνεται μέσα στο σπίτι. Γίνεται με τον τρόπο που μιλάμε, με τον τρόπο που αντιμετωπίζουμε τις δυσκολίες, με τον σεβασμό ανάμεσα στους γονείς, με την ευγένεια, με τη θυσία, με τη σιωπή, με την προσευχή.
Ένα παιδί που βλέπει τη μητέρα του να προσεύχεται με δάκρυα, μπορεί σήμερα να μην καταλαβαίνει. Ένα παιδί που βλέπει τον πατέρα του να γονατίζει μπροστά στον Θεό, μπορεί κάποτε να αδιαφορήσει. Όμως αυτές οι εικόνες φυλάσσονται βαθιά μέσα στην ψυχή του. Και όταν έρθουν οι δύσκολες ώρες, όταν γνωρίσει τον πόνο, τη μοναξιά, την απογοήτευση, τότε μπορεί να θυμηθεί το καντήλι που έκαιγε, την εικόνα μπροστά στην οποία στεκόταν η μητέρα του, τη σιωπηλή προσευχή του πατέρα του.
Και αυτή η ανάμνηση μπορεί να γίνει ο δρόμος της επιστροφής.
Μην κουράζεστε, λοιπόν, να προσεύχεστε για τα παιδιά σας. Ακόμη κι όταν δεν βλέπετε αποτέλεσμα. Ακόμη κι όταν όλα δείχνουν χαμένα. Ακόμη κι όταν η απόσταση μεγαλώνει.
Η προσευχή δεν χάνεται. Κανένα δάκρυ γονέα δεν πέφτει στη γη χωρίς να το βλέπει ο Θεός. Καμία αγωνία δεν μένει άγνωστη στον Χριστό. Καμία ικεσία δεν είναι μάταιη.
Όμως να προσεύχεστε με εμπιστοσύνη και όχι με απαίτηση. Μην ζητάτε από τον Θεό να κάνει τα παιδιά σας όπως ακριβώς τα θέλετε εσείς. Ζητήστε να τα φωτίσει, να τα προστατεύσει, να τα οδηγήσει στον δρόμο της σωτηρίας. Γιατί πολλές φορές οι γονείς, από αγάπη, θέλουν να ελέγξουν τη ζωή των παιδιών τους. Η αληθινή αγάπη, όμως, δεν φυλακίζει. Προσεύχεται, περιμένει και εμπιστεύεται.
Μην κάνετε το σπίτι σας δικαστήριο. Κάντε το λιμάνι.
Μην υποδέχεστε το παιδί με κατηγορίες, αλλά με αγάπη. Μην του θυμίζετε συνεχώς τις πτώσεις του. Βοηθήστε το να σηκωθεί. Μην το συγκρίνετε με άλλα παιδιά. Κάθε ψυχή έχει τον δικό της δρόμο, τον δικό της χρόνο, τον δικό της αγώνα.
Τα παιδιά έχουν ανάγκη να γνωρίζουν ότι, ακόμη κι όταν αποτύχουν, δεν θα χάσουν την αγάπη σας. Ότι μπορεί να αποδοκιμάζετε μία πράξη, αλλά δεν απορρίπτετε το πρόσωπό τους. Ότι μπορεί να διαφωνείτε, αλλά δεν παύετε να τα αγαπάτε.
Αυτό δεν σημαίνει πως πρέπει να δικαιολογούμε τα πάντα. Η αγάπη έχει και όρια. Η αγάπη διορθώνει, αλλά δεν ταπεινώνει. Ελέγχει, αλλά δεν εξευτελίζει. Συμβουλεύει, αλλά δεν συντρίβει. Περιμένει, αλλά δεν αδιαφορεί.
Χρειάζεται διάκριση.
Κάποτε χρειάζεται να μιλήσουμε. Άλλοτε χρειάζεται να σωπάσουμε. Κάποτε χρειάζεται μία συμβουλή. Άλλοτε μία αγκαλιά. Κάποτε χρειάζεται αυστηρότητα. Άλλοτε μόνο προσευχή.
Το δύσκολο για τον γονέα είναι να καταλάβει πότε πρέπει να μιλήσει και πότε πρέπει να αφήσει τον Θεό να εργαστεί.
Μην προσπαθείτε να κάνετε το παιδί πιστό με τον φόβο. Μην παρουσιάζετε τον Θεό ως τιμωρό που περιμένει να το καταδικάσει.
Μιλήστε του για τον Χριστό της αγάπης, της συγχώρησης, της θυσίας και της ελπίδας. Δείξτε του έναν Θεό που δεν εγκαταλείπει τον άνθρωπο, αλλά τον περιμένει, όπως ο πατέρας περίμενε τον άσωτο υιό.
Και πάνω απ’ όλα, γίνετε εσείς η πρώτη εικόνα αυτής της αγάπης.
Όταν το παιδί σφάλει, να ξέρει ότι μπορεί να επιστρέψει. Όταν πληγωθεί, να ξέρει ότι μπορεί να μιλήσει. Όταν φοβηθεί, να ξέρει ότι υπάρχει μία αγκαλιά. Όταν χαθεί, να ξέρει ότι κάποιος προσεύχεται γι’ αυτό.
Μην απελπίζεστε για τα παιδιά σας.
Ο Θεός έχει τρόπους που εμείς δεν γνωρίζουμε. Μπορεί να επιτρέψει μία δοκιμασία, μία αποτυχία, μία απογοήτευση, για να μαλακώσει η καρδιά τους. Μπορεί ένας λόγος που είπατε πριν από χρόνια να επιστρέψει στη μνήμη τους την κατάλληλη στιγμή. Μπορεί μία προσευχή σας να τα προστατεύσει από κινδύνους που ποτέ δεν θα μάθετε.
Η αγάπη του Θεού φτάνει εκεί όπου δεν μπορούν να φτάσουν τα λόγια μας.
Γι’ αυτό μη σταματάτε. Να ανάβετε το καντήλι. Να μνημονεύετε τα ονόματά τους. Να ζητάτε τη βοήθεια της Παναγίας. Να παρακαλείτε τον φύλακα άγγελό τους. Να κάνετε την προσευχή σας χωρίς απελπισία και χωρίς φόβο.
Και όταν νιώθετε πως δεν μπορείτε άλλο, να λέτε:
«Χριστέ μου, εγώ δεν μπορώ να τα προστατεύσω παντού. Εσύ να είσαι κοντά τους. Εγώ δεν μπορώ να αγγίξω την καρδιά τους.
Εσύ να τη φωτίσεις. Εγώ δεν γνωρίζω τον δρόμο τους. Εσύ να τα οδηγήσεις».
Αυτή είναι η μεγαλύτερη πράξη αγάπης: να παραδίδουμε τα παιδιά μας στον Θεό.
Μην τα εγκαταλείπετε, λοιπόν, ούτε με τα λόγια ούτε με την καρδιά σας. Μην κλείνετε την πόρτα επειδή σας πλήγωσαν. Μην αρνείστε την αγκαλιά επειδή απομακρύνθηκαν.
Μπορεί να χαθεί η επικοινωνία για λίγο, αλλά να μη χαθεί η προσευχή.
Μπορεί να μην ακούνε τη φωνή σας, αλλά η προσευχή σας φτάνει στον ουρανό.
Μπορεί να μην καταλαβαίνουν σήμερα, αλλά κάποτε θα θυμηθούν.
Θα θυμηθούν πως μέσα στο σπίτι υπήρχε μία μάνα ή ένας πατέρας που προσευχόταν. Θα θυμηθούν μία εικόνα, ένα κερί, μία γλυκιά συμβουλή, μία συγγνώμη, μία αγκαλιά. Και ίσως αυτά να γίνουν το μικρό φως που θα τους οδηγήσει πάλι πίσω.
Τα παιδιά μπορεί να ξεχάσουν πολλά από όσα τους είπαμε.
Δεν θα ξεχάσουν, όμως, ποτέ όσα είδαν να ζούμε.
Γι’ αυτό, πριν τους μιλήσουμε για την προσευχή, ας προσευχηθούμε.
Πριν τους μιλήσουμε για την αγάπη, ας αγαπήσουμε.
Πριν τους μιλήσουμε για τη συγχώρηση, ας συγχωρήσουμε.
Πριν τους δείξουμε τον δρόμο προς τον Θεό, ας προσπαθήσουμε πρώτα εμείς να βαδίσουμε πάνω σε αυτόν.
Μην εγκαταλείπετε τα παιδιά.
Να τα αγαπάτε, να τα περιμένετε, να τα συγχωρείτε και να προσεύχεστε γι’ αυτά.
Η αγάπη που προσεύχεται δεν χάνει ποτέ την ελπίδα της.
π. Δημήτριος Αργύρης
Πρωτοπρεσβύτερος+
ΣΤΥΛΟΣ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ
