…. ΔΙΑΚΡΙΣΗ ΝΑ ΔΟΥΝ ΤΑ ΣΗΜΑΔΙΑ ΤΩΝ ΚΑΙΡΩΝ ΑΛΛΑ ΟΥΤΕ ΚΑΙ ΣΩΣΤΗ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΩΝ ΓΡΑΦΩΝ ΓΙΑ ΝΑ ΚΑΤΑΛΑΒΟΥΝ ΤΟ ΛΑΘΟΣ ΑΠΟ ΤΟ ΣΩΣΤΟ:
Η Αγία Γραφή και η Πατερική παράδοση της Ορθοδοξίας είναι γεμάτες από ρητές προειδοποιήσεις, σοφά αποφθέγματα και πρακτικές συμβουλές που τονίζουν ότι η συζήτηση με ανθρώπους που έχουν πνευματική τύφλωση («σκότωση νοός») είναι μάταιη, επιζήμια και πρέπει να αποφεύγεται.
Ακολουθεί ένας εκτενής, θεματικός οδηγός με τις πιο χαρακτηριστικές ρήσεις από την Αγία Γραφή και κορυφαίους Αγίους
Πατέρες:
1. Ρήσεις από την Αγία Γραφή (Παλαιά και Καινή Διαθήκη)
Η Αγία Γραφή χρησιμοποιεί σκληρή αλλά δίκαιη γλώσσα για όσους αρνούνται πεισματικά την αλήθεια λόγω εγωισμού, ονομάζοντάς τους «άφρονες» (ανόητους) ή «σκληροκάρδιους».
Βιβλίο των Παροιμιών (14:7):
«Μετὰ ἀνδρὸς ἄφρονος πάντα ὅπλα ἄδικα· χείλη δὲ σοφὰ οὐχ εὑρήσεις παρ᾽ αὐτῷ»(Μακριά από άνθρωπο ανόητο [τυφλό στο μυαλό], γιατί δεν πρόκειται να ακούσεις από αυτόν λόγια σοφά· όλα του τα όπλα είναι άδικα).
Βιβλίο των Παροιμιών (23:9):
«Εἰς ὦτα ἄφρονος μηδὲν λέγε, μήποτε μυκτηρίσῃ τους συνετούς σου λόγους»(Μην λες τίποτα στα αυτιά του ανόητου, διότι θα περιγελάσει και θα χλευάσει τα συνετά σου λόγια).
Απόστολος Παύλος (Προς Τίτον 3:10):
«Αἱρετικὸν ἄνθρωπον μετὰ μίαν καὶ δευτέραν νουθεσίαν παραιτοῦ»
(Άνθρωπο που επιμένει τυφλά στη δική του διαστρεβλωμένη άποψη [αίρεση], αφού τον συμβουλεύσεις μία και δύο φορές, μετά απόφευγέ τον).
Απόστολος Παύλος (Β’ Προς Τιμόθεον 2:23):
«Τὰς δὲ μωρὰς καὶ ἀπαιδεύτους ζητήσεις παραιτοῦ, εἰδὼς ὅτι γεννῶσι μάχας»
(Να αποφεύγεις τις ανόητες και χωρίς πνευματική μόρφωση συζητήσεις, ξέροντας ότι το μόνο που καταφέρνουν είναι να γεννούν καυγάδες).
2. Οι Μεγάλοι Φωστήρες: Ιωάννης ο Χρυσόστομος & Μέγας Βασίλειος
Οι δύο αυτοί οικουμενικοί δάσκαλοι ανέλυσαν βαθιά την ανθρώπινη ψυχολογία και την πνευματική υπερηφάνεια.
Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος:
«Όταν η ψυχή τυφλωθεί από το πάθος και την εμπάθεια, δεν μπορεί να δει την αλήθεια, ακόμη κι αν αυτή λάμπει περισσότερο από τον ήλιο.
Μην χάνεις τον χρόνο σου προσπαθώντας να δείξεις το φως σε κάποιον που έκλεισε εσκεμμένα τα μάτια του».
Μέγας Βασίλειος:
«Ο διάλογος με άνθρωπο που πάσχει από σκοτισμό του νοός μοιάζει με το να ρίχνεις νερό πάνω σε λεία πέτρα: τίποτα δεν απορροφάται, και το μόνο που καταφέρνεις είναι να λασπώσεις το έδαφος γύρω σου».
3. Η Νηπτική Παράδοση: Φιλοκαλία και Ασκητές Πατέρες
Οι ασκητές της ερήμου, που αφιέρωσαν τη ζωή τους στη μελέτη των λογισμών, εξηγούν τις πρακτικές συνέπειες αυτών των συζητήσεων.
Άγιος Μάξιμος ο Ομολογητής:
«Ο νους που είναι δούλος των παθών είναι πνευματικά τυφλός.
Όταν συζητάς μαζί του για πνευματικά θέματα, τον ερεθίζεις να γίνει πιο επιθετικός, διότι η αλήθεια πληγώνει τον εγωισμό του».
Άγιος Ισαάκ ο Σύρος:
«Προτίμησε να σε αποκαλούν ανόητο παρά να μπεις σε διαδικασία να αντιδικήσεις με άνθρωπο φίλαυτο και τυφλωμένο από τον θυμό.
Η σιωπή σου θα είναι η καλύτερη απάντηση και η δική σου προστασία».
Άγιος Ιωάννης της Κλίμακος (Κλίμαξ):
«Μην προσπαθείς να ελέγξεις ή να πείσεις τον εμπαθή και υπερήφανο, γιατί το μόνο που θα καταφέρεις είναι να εισπράξεις το μίσος του.
Φύγε μακριά από τέτοιες συζητήσεις για να κρατήσεις την ειρήνη της ψυχής σου».
4. Οι Σύγχρονοι Άγιοι Γέροντες
Οι Άγιοι των ημερών μας μετέφεραν την αρχαία αυτή σοφία στην καθημερινότητα του σύγχρονου ανθρώπου.Άγιος Παΐσιος ο Αγιορείτης:
«Όταν βλέπεις άνθρωπο με πεισματάρη και εγωιστικό λογισμό, μην κάθεσαι να κάνεις θεολογικές συζητήσεις.
Αυτός δεν ψάχνει την αλήθεια, ψάχνει να νικήσει.
Ρίξε μια προσευχή μυστικά μέσα σου να τον φωτίσει ο Θεός και άλλαξε κουβέντα».
Άγιος Πορφύριος ο Καυσοκαλυβίτης:
«Με τους ανθρώπους που είναι σκοτισμένοι και αρνητικοί, τα λόγια δεν πιάνουν τόπο. Γίνονται τείχος. Μόνο η αγάπη και η σιωπηρή προσευχή μπορούν, με τη Χάρη του Θεού, να σπάσουν αυτό το τείχος. Αν αρχίσεις την αντιπαράθεση, μπαίνεις στο δικό τους σκοτεινό πεδίο».
Σύνοψη της Ορθόδοξης Στάσης
Κατάσταση του άλλου
Η ενδεδειγμένη στάση κατά τους ΑγίουςΣκοτισμένος νους / Πνευματική τύφλωσηΑπομάκρυνση & Διακοπή συζήτησης (Για αποφυγή πνευματικής ζημιάς).
Εγωιστική διάθεση για αντιπαράθεση
Σιωπή (Ως ασπίδα προστασίας της δικής μας ειρήνης).
Αδυναμία κατανόησης λόγω παθών
Μυστική προσευχή (Να ενεργήσει ο Θεός, αφού τα λόγια μας αδυνατούν).
ΟΥΡΑΝΙΑ ΧΑΡΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΙΔΙΑ ΤΗΝ ΘΕΟΤΟΚΟ Theodoros Theodorou
