Έντονο προβληματισμό έχει προκαλέσει η χτεσινή συμφωνία Τουρκίας-Σουηδίας και Φινλανδίας η οποία οδήγησε στην άρση του τουρκικού βέτο για την ένταξη των χωρών αυτών στο ΝΑΤΟ.
Η συμφωνία δημιουργεί πολύ σοβαρούς κινδύνους για την Ελλάδα, όχι άμεσα από τις προβλέψεις του Μνημονίου που υπεγράφη μεταξύ των τριών χωρών, αλλά έμμεσα.
Τί πραγματικά έδωσαν Σουηδία και Φινλανδία στην Τουρκία;
Χτες, προκάλεσε μεγάλη εντύπωση ο τρόπος και η ταχύτητα της συμφωνίας μεταξύ Σουηδίας-Φινλανδίας και Ερντογάν. Οι σκανδιναβικές χώρες φέρθηκαν σα να είχαν λάβει εντολή να δώσουν ότι έχει ζητήσει ο Ρ.Τ.Ερντογάν προκειμένου να κλείσει το ζήτημα “εδώ και τώρα”.
- Όμως, λίγες ώρες μετά την διαρροή του Μνημονίου, ο πρόεδρος της Φινλανδίας τόνισε πως το Σύνταγμα στα θέματα ανθρωπίνων δικαιωμάτων δεν υπάρχει καμία αλλαγή, “η Φινλανδία θα συνεχίσει να νομοθετεί σύμφωνα με την δική της νομοθεσία και σύμφωνα με το Σύνταγμα της”. Συνεπώς, δεν έγινε δεκτό το τουρκικό αίτημα για έκδοση δεκάδων ατόμων στην Τουρκία.
- Σουηδία – Φινλανδία υπόσχονται να στηρίξουν τη συμμετοχή της Τουρκία σε πρωτοβουλίες κοινής εξωτερικής πολιτικής της ΕΕ. Τα δύο κράτη συμφώνησαν να μην θέσουν βέτο στην ένταξη της Τουρκίας στο πρόγραμμα PESCO, για το οποίο ωστόσο ήδη έχει θέσει βέτο η Αυστρία. Συνεπώς και εδώ, η Τουρκία δεν πήρε κάτι απτό.
- Ο Ερντογάν κατάφερε να αποσπάσει μια επιβεβαίωση Σουηδίας και Φινλανδίας για το PKK πως είναι τρομοκρατική οργάνωση και θα τερματιστεί η λειτουργία παρακλαδιών της. Για τους Κούρδους της Βόρειας Συρίας και την οργάνωση FETO, οι δύο χώρες κρατούν αποστάσεις καθώς η συμφωνία αναφέρει ότι πρόκειται για τρομοκρατικές «σύμφωνα με την Τουρκία». Άλλωστε, η Φινλανδία έχει αυστηροποιήσει από τις αρχές του έτους την αντιτρομοκρατική της νομοθεσία και ακολουθεί η Σουηδία εντός ημερών. Τα κράτη-μέλη της ΕΕ αναγνωρίζουν έτσι και αλλιώς το ΡΚΚ ως τρομοκρατική οργάνωση.
Τί πήρε τελικά η Τουρκία
Το μόνο δεδομένο που έχει στα χέρια της η Τουρκία αυτή τη στιγμή είναι η άρση του εμπάργκο στην πώληση όπλων. Αυτό πράγματι είναι ένα κέρδος για την Άγκυρα όχι τόσο σε ουσιαστικό στρατιωτικό επίπεδο αλλά σε επικοινωνιακό επίπεδο. Ο Ερντογάν το παρουσιάζει στην Τουρκία ως “τουρκικό θρίαμβο”.
Το δεύτερο κέρδος για την Άγκυρα είναι η πρόσβαση της τουρκικής υπηρεσίας πληροφοριών MIT σε δίκτυα πληροφοριών. Η συμφωνία προβλέπει συνεργασία μεταξύ επιτροπών και μυστικών υπηρεσιών των τριών χωρών.
Διαβάστε επίσης
Ελληνοτουρκική σύρραξη…
Το ερώτημα που απασχολεί ορισμένους ελληνικούς διπλωματικούς κύκλους, όπως και κάποιους κυβερνητικούς αξιωματούχους, είναι κατά πόσο η υποχώρηση Ερντογάν στο ζήτημα της διεύρυνσης του ΝΑΤΟ, μπορεί να συνοδεύεται από υπόγειες υποσχέσεις της Ουάσιγκτον για ικανοποίηση κάποιων από τα αιτήματα της Άγκυρας και ειδικά εκείνα που άπτονται των ελληνοτουρκικών σχέσεων.
Αν δηλαδή, δόθηκε κάποια υπόσχεση στον Ερντογάν σε σχέση με τα ελληνοτουρκικά και ειδικά την αποστρατικοποίηση των νησιών. Και εδώ ερχόμαστε στην ουσία του ζητήματος.
- Αμερικανική υπόσχεση δεν δόθηκε αλλά υπονοούμενο περί “δυνατότητας συμφωνίας” μπορεί να υπήρξε, αρκεί να είχε προηγηθεί άρση του βέτο για τη Σουηδία-Φινλανδία. Αυτό μπορεί να εξηγεί και την ταχύτητα επίτευξης συμφωνίας.
- Είναι δεδομένο πως η Σουηδία και η Φινλανδία έλαβαν εντολή να δώσουν ότι ζητάει ο Ερντογάν για να μπουν εδώ και τώρα στο ΝΑΤΟ και να ξεπεραστεί ο τουρκικός σκόπελος.
- Όλο αυτό λειτουργεί έμμεσα εναντίον της Ελλάδας. Ο Ερντογάν αρχίζει να νοιώθει ανίκητος και πιστεύει πως ελέγχει ή μπορεί να παζαρέψει με το ΝΑΤΟ μια επίθεση σε ελληνικά νησιά. Στην πραγματικότητα αρχίζει να πιστεύει πως ακόμη και αν επιτεθεί στο Αιγαίο, το ΝΑΤΟ δεν θα αντιδράσει ή ακόμη και αντιδράσει μπορεί να το διαχειριστεί και να το ελέγξει. Και αυτός είναι ο μεγαλύτερος κίνδυνος για εμάς από την χτεσινή συμφωνία.
- Ένας ακόμη λόγος που ο Ερντογάν άρπαξε την ευκαιρία που του πρόσφεραν Σουηδία και Φινλανδία είναι διότι κερδίζει πόντους ενόψει εκλογών στην Τουρκία. Θεωρεί πως κέρδισε μια τεράστια νίκη η οποία θα τον ανεβάσει δημοσκοπικά. Αρκεί κάποιος να δει την θριαμβολογία τουρκικών ΜΜΕ.
- Αυτή όμως η “ερντογανική επιτυχία” για να ολοκληρωθεί και να μπορέσει να επανεκλεγεί προϋποθέτει και κάποιο εδαφικό κέρδος στο Αιγαίο. Συνεπώς, επανερχόμαστε στον μεγάλο στόχο του Ερντογάν. Ο Ερντογάν αυτή τη στιγμή προσπαθεί να παζαρέψει νησιά του Αιγαίου. Άνοιξε την βεντάλια των διεκδικήσεων, τα έβαλε όλα στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, πήρε μια πρώτη νίκη και πιστεύει πως θα πάρει και την δεύτερη και τελική νίκη.
- Τα όσα αναφέρουν Αμερικανοί αξιωματούχοι παρακάτω, πρέπει να προβληματίσουν ακόμη περισσότερο αν φυσικά λένε την αλήθεια.
Πλέον, μετά και την χτεσινή εξέλιξη, υπάρχει ορατός κίνδυνος σύρραξης στο Αιγαίο και όχι ενός απλού “θερμού επεισοδίου”. Ο Ερντογάν μόλις τελειώσει η Σύνοδος στο ΝΑΤΟ θα κλιμακώσει επικίνδυνα.
Ίσως κάποιοι πέταξαν στην Ελλάδα, την “καυτή πατάτα” αναχαίτισης της Τουρκίας με στρατιωτικά μέσα. Η Ιστορία θα δείξει αν κάποιοι στήνουν παγίδα στον Ερντογάν ως δεύτερου Σαντάμ Χουσείν. Μην ξεχνάμε ότι η Αμερική ήταν αυτή που ενθάρρυνε τον Σαντάμ Χουσείν να επιτεθεί στο Κουβέιτ.
Διαβάστε επίσης
Τι γράφει ο τουρκικός Τύπος για το «ναι» Ερντογάν σε Φινλανδία – Σουηδία
Με διθυράμβους υποδέχθηκε ο τουρκικός Τύπος το συμβιβασμό του Ταγίπ Ερντογάν στη Σύνοδο του ΝΑΤΟ που άναψε το πράσινο φως για την ένταξη της Σουηδίας και της Φινλανδίας στη συμμαχία.
Οι εφημερίδες στα πρωτοσέλιδά τους αναφέρουν ότι οι δύο χώρες αποδέχθηκαν τους όρους του Τούρκου προέδρου και έτσι ο Ερντογάν «πήρε αυτό που ήθελε» και επετεύχθη συμφωνία.
Χαρακτηριστικά πρωτοσέλιδα:
-Hurriyet: Αποδέχθηκαν τους όρους και η κρίση ξεπεράστηκε
-Aksam: Δόθηκαν 9 εγγυήσεις στην Τουρκία
-Sabah: Θρίαμβος στη Μαδρίτη
-Milliyet: Η Τουρκία πήρε αυτό που ήθελε ένα μεμοράντουμ μεταξύ των χωρών
Τι λένε οι Αμερικανοί Αξιωματούχοι
Τζο Μπάιντεν και Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν αναμένεται να συναντηθούν στο περιθώριο της συνόδου κορυφής στο ΝΑΤΟ, ωστόσο υψηλόβαθμος Αμερικανός αξιωματούχος έσπευσε σήμερα να σημειώσει ότι ο πρόεδρος των ΗΠΑ έπαιξε παρασκηνιακό ρόλο στις διαπραγματεύσεις της Σουηδίας και της Φινλανδίας με την Τουρκία.
Ο ίδιος αξιωματούχος, ωστόσο ξεκαθάρισε ότι τα αιτήματά της Άγκυρας για προηγμένα μαχητικά αεροσκάφη έμειναν εκτός της συμφωνίας που επιτεύχθηκε στη Μαδρίτη.
Δεύτερος Αμερικανός ανώτερος αξιωματούχος του Λευκού Οίκου διαβεβαίωσε πως “η Τουρκία δεν έκανε “κάποιο ιδιαίτερο αίτημα για παραχωρήσεις στους Αμερικανούς” προκειμένου να άρει την αντίθεσή της στην ένταξη της Φινλανδίας και της Σουηδίας στο ΝΑΤΟ.
Οι ΗΠΑ “δεν πρόσφεραν τίποτε” στην Άγκυρα, επέμεινε μιλώντας σε δημοσιογράφους
Η συμφωνία που επιτεύχθηκε στη Μαδρίτη μεταξύ της Τουρκίας, της Φινλανδίας και της Σουηδίας για τη διεύρυνση της στρατιωτικής συμμαχίας θα δώσει “ισχυρή ώθηση” στην ενότητα της Δύσης, δήλωσε ο ανώτερος Αμερικανός αξιωματούχος, που ζήτησε να μην κατονομαστεί.
Επισήμως, οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν ήθελαν να έχουν τον ρόλο “των μεσολαβητών” στις συνομιλίες που διεξήγανε ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ Γενς Στόλτενμπεργκ, δήλωσε η ίδια πηγή.
Ο υψηλόβαθμος αξιωματούχος υπενθύμισε επίσης ότι ο Τζο Μπάιντεν συνομίλησε το πρωί της Τρίτης με τον Τούρκο ομόλογό του για τις “ανησυχίες” του Ταγίπ Ερντογάν και “το πώς να ξεπεραστούν αυτές”.
Η τηλεφωνική αυτή συνομιλία είχε στόχο να ωθήσει τη συμφωνία μεταξύ των τριών χωρών “πίσω από τη γραμμή τερματισμού”, δήλωσε ο αξιωματούχος. Οι δύο άνδρες αναμένεται να έχουν την Τετάρτη διμερή συνάντηση στη Μαδρίτη.
Δείτε το βίντεο