Ἡ Ἀποτείχισις ἀπὸ τὴν αἵρεσι δὲν στηρίζεται σὲ ἕνα ἱερὸ Κανόνα, καὶ μάλιστα μὴ ἐπικυρωμένο ἀπὸ Οἰκουμενικὴ Σύνοδο, ἀλλὰ στηρίζεται πρωτίστως στὴν Ἁγία Γραφὴ εἰς τὴν ὁποία ὑπάρχουν περισσότερα ἀπὸ σαράντα (40) χωρία, τὰ ὁποῖα ὁμιλοῦν γιὰ τὴν ἀπομάκρυνσι ἀπὸ τοὺς αἱρετικοὺς καὶ διεστραμμένους κατὰ τὴν πίστι ποιμένες· στηρίζεται ἐπίσης σὲ δεκάδες ἱεροὺς Κανόνες, οἱ ὁποῖοι ἀπαγορεύουν αὐστηρότατα κάθε ἐκκλησιαστικὴ κοινωνία μὲ τοὺς αἱρετικούς, καὶ στηρίζεται στὴν διδασκαλία ὅλων ἀνεξαιρέτως τῶν Ἁγίων, οἱ ὁποῖοι παρομοίως καὶ αὐτοὶ διδάσκουν αὐτὴν τὴν ἄμεση ἐκκλησιαστικὴ ἀπομάκρυνσι.
«Εἰ δὲ αἱρετικὸν ἀναφέρει ὄντα ἐπίσκοπον, κἂν μακαρίζῃ, κἂν ὀρθοδοξῇ, τῆς μὲν θείας κοινωνίας ἀφεκτέον, τῆς δὲ κοινῆς τραπέζης, ἐπὰν ἐκεῖ δέει μνημονεύοι, ὧδε δεκτέον τάχα καὶ εὐλογοῦντα αὐτὸν καὶ συμψάλλοντα, ἐάνπερ μήτε αἱρετικῷ ἢ τῷ οἰκείῳ ἐπισκόπῳ εἴτε τινὶ ἄλλῳ συνιερουργῇ ἢ ἐν γνώσει μεταδίδοι». (Επιστολή 49).
Ἐδῶ ἀναφέρει ὁ Ἅγιος ὅτι, ὅταν μνημονεύεται αἱρετικὸς Ἐπίσκοπος, δὲν κοινωνοῦμε ἀπὸ αὐτὸν τὸν ἱερέα ποὺ τὸν μνημονεύει, ἔστω καὶ ἂν ὁ ἱερέας αὐτὸς εἶναι ὀρθόδοξος κατὰ τὰ ἄλλα.
«Τῷ πρεσβυτέρῳ καί ἡγουμένῳ καλῶς ἀπεκρίθης, εἰρχθῆναι τῆς λειτουργίας τούς νυνί χειροτονηθέντας ὑπό τοῦ εὑρεθέντος ἀρτίως ἀρχιερέως ἐν ἐκκλησίᾳ, λέγοντος δέ ὅμως, ὅτι κακῶς ἐγένετο ἡ σύνοδος, καί ἀπολώλαμεν. Διά τί γάρ ὁμολογῶν οὐ φεύγει τήν ἀπώλειαν, διαστέλλων ἑαυτόν τῆς αἱρέσεως, ἵνα μένῃ παρά Θεῷ ἐπίσκοπος; καί εἰσίν αὐτοῦ δεκταί αἱ χειροτονίαι αὐτίκα. Ἤ διά τί προκειμένης τῆς αἱρέσεως εἰς χειροτονίαν ὁ ἡγούμενος προήγαγε τούς ἀδελφούς αἱρετικήν; ἄν οὖν ὁ χειροτονήσας ὤρθωσεν, ἦν αὐτοῖς εὐθύς ἱερουργεῖν· ὄντος δέ ἐν τῇ αἱρέσει διά τοῦ ἀναφέρειν αὐτόν αἱρετικόν, κἄν τό φρόνημα λέγοι ἔχειν ὑγιές· οὐχ οἷόν τε οὕς χειροτονεῖ τῇ ἀληθείᾳ εἶναι λειτουργούς Θεοῦ. Εἰ δέ πνεῦμα ζήλου Θεοῦ ἀνῆψεν ἐν τῷ καθηγουμένῳ καί προθυμεῖται ὁμολογίας στέφανον ἀναδήσασθαι· μηδέ λειτουργείτω ἐν τῇ ὑπ’ αὐτοῦ ἐνθρονιασθείσῃ ἐκκλησίᾳ· μήτε ἀναφερέτω αὐτόν ὡς ἐπίσκοπον. Καί μακάριος οὗτος πολλῶν καί ἄλλων παράδειγμα σωτηρίας γινόμενος». (Επιστολή 40).
Ἐδῶ ὁ Ὅσιος εἶναι σαφέστερος καὶ δὲν δέχεται οὔτε χειροτονίες, οὔτε ἐγκαίνια ναοῦ ἀπὸ αὐτὸν τὸν Ἐπίσκοπο, ὁ ὁποῖος μνημονεύει αἱρετικὸν Μητροπολίτη, θεωρεῖ δὲ ὅτι μόνο διὰ τῆς μνημονεύσεως αἱρετικοῦ εὑρίσκεται μέσα στὴν αἵρεσι, ἔστω καὶ ἂν ἔχη ὑγιὲς καὶ ὀρθόδοξο φρόνημα.
Σημαντικὸ εἰς τὸ σημεῖο αὐτὸ εἶναι ὅτι ἡ ὁμολογία ἐν καιρῷ αἱρέσεως διὰ τὸν Ὅσιο, δὲν εἶναι οὔτε οἱ Ἡμερίδες, οὔτε οἱ προφορικὲς καὶ γραπτὲς ὁμολογίες, οὔτε ὁ χαρτοπόλεμος, ἀλλὰ ἡ Ἀποτείχισι, ἡ δὲ παραμονὴ στὴν αἵρεσι διὰ τῆς μνημονεύσεως εἶναι ἡ ἀπώλεια καὶ ἡ κόλασις.
Ἡ διακοπή τῆς μνημονεύσεως εἶναι ἐκείνη πού ἐνοχλεῖ καί ἀποδυναμώνει τούς Οἰκουμενιστάς Ἐπισκόπους· δηλώνει δέ ὁ ἐνεργῶν διά τῆς μή μνημονεύσεως τήν ἀποτείχισιν, ὅτι θεωρεῖ τήν Ἐκκλησία ἀνεπίσκοπο ὡς ἔχουσα αἱρετικόν Ἐπίσκοπον.
Εἰς τήν περίπτωσιν αὐτήν ἡ ἐκκλησία ὑπάρχει ἐν διωγμῷ, οἱ Ὀρθόδοξοι κληρικοί συνήθως ἐκδιώκονται ἀπό τίς θέσεις των καί κυνηγῶνται παντοιοτρόπως, ὁ λαός δέ ὁ ὁποῖος θέλει νά ἀποφύγη τήν αἵρεσι πολλές φορές παραμένει χωρίς μυστήρια, χωρίς ἐκκλησία, χωρίς προστάτες, χωρίς τήν ἐξωτερική μορφή καί εἰκόνα τῆς ἐκκλησίας, ὅπως θά ἐφαίνετο σέ μία εἰρηνική περίοδο.
Οἱ ἀποτειχιζόμενοι δι’ αὐτοῦ τοῦ τρόπου δέν δημιουργοῦν σχίσμα εἰς τήν ἐκκλησία, συμφώνως πρός τόν 31ον Κανόνα τῶν Ἁγ. Ἀποστόλων καί τόν 15ον τῆς Α καί Β Οἰκουμενικῆς Συνόδου, διότι τό σχίσμα νοεῖται ἀπό τούς πατέρας ὡς τήν ἀπόσχισι κάποιου, ὄχι ἀπό τόν Ἐπίσκοπο, ἀλλά ἀπό τήν ἀλήθεια. Ἀπεναντίας δέ θεωρεῖται ἡ ἀποτείχισις σάν ἴασι καί θεραπεία τοῦ σχίσματος, τό ὁποῖον ἐδημιούργησε ὁ ἀποσχισθείς ἀπό τήν ἀλήθεια Ἐπίσκοπος. Δηλαδή ὁ Ἐπίσκοπος διά τῆς ἀποδοχῆς τῆς αἱρέσεως ἀπεσχίσθη ἀπό τήν ἐκκλησία, ἐνῶ ὁ ἀποτειχιζόμενος ἀπό αὐτόν παραμένει ὀργανικά καί ἀδιάρρηκτα ἑνωμένος μέ τήν διαχρονική ἐκκλησία.
Ἡ ἔκπτωσις λοιπόν κάποιου ἀπό τήν ἐκκλησία γίνεται διά τῆς ἀποδοχῆς τῆς αἱρέσεως· ἡ ἐνσωμάτωσις εἰς τήν διαχρονική ἐκκλησία ἐν καιρῷ αἱρέσεως γίνεται διά τῆς ὁμολογίας καί ἀποτειχίσεως, ἡ ἐπικράτησις τῆς Ὀρθοδοξίας γίνεται, ὅταν καταδικασθῆ συνοδικῶς ἡ αἵρεσις, ἐκδιωχθοῦν ἀπό τούς θρόνους οἱ αἱρετικοί Ἐπίσκοποι καί ἀνέλθουν εἰς αὐτούς Ὀρθόδοξοι μέ τήν ἔγκρισι πάντοτε καί συμφωνία τοῦ λαοῦ τοῦ Θεοῦ.
ΙΕ’ Κανόνος τῆς Πρωτοδευτέρας Συνόδου
… Οἱ γὰρ δι’ αἱρεσίν τινα, παρὰ τῶν ἁγίων Συνόδων ἢ Πατέρων κατεγνωσμένην, τῆς πρὸς τὸν πρόεδρον κοινωνίας ἑαυτοὺς διαστέλλοντες, ἐκείνου τὴν αἵρεσιν δηλονότι δημοσίᾳ κηρύττοντος καὶ γυμνῇ τῇ κεφαλῇ ἐπ’ ἐκκλησίας διδάσκοντος, οἱ τοιοῦτοι οὐ μόνον τῇ κανονικῇ ἐπιτιμήσει οὐχ ὑποκείσονται, πρὸ συνοδικῆς διαγνώσεως ἑαυτοὺς τῆς πρὸς τὸν καλούμενον ἐπίσκοπον κοινωνίας ἀποτειχίζοντες, ἀλλὰ καὶ τῆς πρεπούσης τιμῆς τοῖς ὀρθοδόξοις ἀξιωθήσονται. Οἱ γὰρ ἐπισκόπων, ἀλλὰ ψευδεπισκόπων καὶ ψευδοδιδασκάλων κατέγνωσαν, καὶ οὐ σχίσματι τὴν ἕνωσιν τῆς ἐκκλησίας κατέτεμον, ἀλλὰ σχισμάτων καὶ μερισμῶν τὴν ἐκκλησίαν ἐσπούδασαν ῥύσασθαι.
ΆΓΙΟΣ Νικόδημος Μίλας Επίσκοπος Δαλματίας ερμηνεία του ΙΕ Κανόνα της Πρωτοδευτέρας Συνόδου του 861 επί Αγίου Φωτίου του Μέγα.
«Ἐάν ὁ Ἐπίσκοπος ἤ Μητροπολίτης ἤ Πατριάρχης ἄρξηται νά διακηρύττῃ δημοσίᾳ ἐπ’ἐκκλησίας αἱρετικήν τινά διδαχήν, ἀντικειμένην πρός τήν Ὀρθοδοξίαν, τότε οἱ ὑποτασσόμενοι αὐτῷ κέκτηνται δικαίωμα ἅμα καί χρέος νά ἀποσχοινισθῶσι πάραυτα ἐκείνων, διό οὐ μόνον εἰς οὐδεμίαν θέλουσι ὑποβληθῆ κανονικήν ποινήν, ἀλλά θέλουσι καί ἐπαινεθῆ εἰσέτι, καθ’ὅσον διά τούτου, δέν κατέκριναν καί δέν ἐπανεστάτησαν ἐναντίον τῶν νομίμων Ἐπισκόπων, ἀλλ’ἐναντίον ψευδεπισκόπων καί ψευδοδιδασκάλων˙ οὔτε ἐδημιούργησαν τοιουτοτρόπως σχίσμα ἐν τῇ Ἐκκλησίᾳ, ἀλλ’ἀντιθέτως ἀπήλλαξαν τήν Ἐκκλησίαν, ἐν ὅσῳ ἠδυνήθησαν μέτρῳ, τοῦ σχίσματος καί τῆς διαιρέσεως»
More Read
(pravila pravoslavne crkve s tumacenzima, οι κανόνες της ορθοδόξου εκκλησίας μεθ’ ερμηνείας, ιι, novi sad 189, σσ. 290 – 1)
